Titel: Omzendbrief VR 2010/24: Label 'beslist beleid' op Vlaamse overheidscommunicatie
Aard document: Omzendbrief
Datum document: 03/12/2010
Datum publicatie BS:
Download Worddocument


Label ‘beslist beleid’ op Vlaamse Overheidscommunicatie



Omzendbrief VR 2010/24

Datum:
 3 december 2010


1.  Decretale verplichting

Volgens het Openbaarheidsdecreet[1] moet de Vlaamse overheid de bevolking of de betrokken doelgroepen systematisch, correct, evenwichtig, tijdig en op verstaanbare wijze voorlichten over haar beleid, regelgeving en dienstverlening. Die verplichting is de basis van de Vlaamse overheidscommunicatie. Ook als een beslissing ‘slecht nieuws’ betekent voor een doelgroep (bijvoorbeeld het terugschroeven van een bepaalde toelage of dienstverlening), moet er voldoende over gecommuniceerd worden.  

Het Normendecreet voor de Vlaamse overheidscommunicatie[2] voert bovendien het begrip ‘communicatie over beslist beleid’ in. De Expertencommissie voor Overheidscommunicatie, die de normen voor de Vlaamse overheidscommunicatie voorstelt en bewaakt[3], legt de nadruk op ‘communicatie over beslist beleid’ als de belangrijkste categorie van overheidscommunicatie. Een dergelijk beleid verleent aan de doelgroep rechten of legt verplichtingen op die juridisch afdwingbaar zijn. Alle communicatie van de Vlaamse overheid[4] over ‘beslist beleid’ moet worden voorzien van hetzelfde, afzonderlijke, duidelijk herkenbare visueel en/of auditief label (norm III.2.2).


2.  Wat is ‘communicatie over beslist beleid’?

‘Beslist beleid’ is beleid dat effectief door alle nodige beleidsniveaus is goedgekeurd. Het beleid wordt beschouwd als ‘beslist’ vanaf de datum waarop de laatste nodige goedkeuring is gegeven. Communicatie over beslist beleid is dus communicatie over concrete, goedgekeurde maatregelen, zoals de energieprestatieregelgeving, studietoelagen, de renovatiepremie, regels over ruimtelijke ordening.


3.  Doel van het label

De Expertencommissie voor Overheidscommunicatie beoogt met het label twee effecten:
- de communicatie over definitief goedgekeurde beleidsbeslissingen extra doen opvallen, zodat het publiek er zeker aandacht aan besteedt;
- verwarring bij het publiek tegengaan over de status van een bepaalde beleidsbeslissing: is er al een definitieve beslissing genomen over een bepaalde maatregel of nog niet?

Overigens legt het Normendecreet aan de Vlaamse overheid de verplichting op om altijd duidelijk aan te geven in welk stadium een initiatief zich bevindt, ook als het gaat om niet-beslist of nog niet beslist beleid (norm III.2.1).


4.  Wanneer het label plaatsen?   

Het label komt in visuele vorm op alle communicatiedragers, zoals folders, brochures, persberichten, webpagina’s, mailings, artikels, advertenties, affiches en tv-spots, en in auditieve vorm op radiospots van de Vlaamse overheid, als het de hoofdbedoeling is om een beleidsbeslissing beter bekend te maken of toe te lichten. Het kan zowel gaan om een nieuwe beslissing als om een beslissing uit het verleden die opnieuw onder de aandacht wordt gebracht. Ook communicatie over een maatregel die al definitief goedgekeurd is, maar nog niet van kracht is, krijgt het label. In de communicatie wordt dan vermeld wanneer de maatregel van kracht wordt. 

Als het niet de hoofdbedoeling is van de communicatie om een beleidsbeslissing beter bekend te maken of toe te lichten, mag er geen label ‘beslist beleid’ gebruikt worden. Er mag bijvoorbeeld geen label gebruikt worden op sensibiliserende communicatie (bijvoorbeeld om mensen ertoe aan te zetten gezond te eten, energie te sparen), op communicatie over de dienstverlening van de Vlaamse overheid (bijvoorbeeld de dienstverlening van 1700), op corporate communicatie (bijvoorbeeld over de organisatie van de Vlaamse overheid), op communicatie over inspraakprocedures of beleidsintenties of -ambities, of op interne communicatie over managementbeslissingen (bijvoorbeeld over loopbaankansen).  


5.  Vorm en plaats van het visuele label

In opdracht van de minister-president, bevoegd voor het algemeen communicatiebeleid, heeft de afdeling Communicatie van het Departement Diensten voor het Algemeen Regeringsbeleid een label uitgewerkt en getest. Het visuele label is beschikbaar op koepel.vonet.be/communicatie.

Het label moet meteen en duidelijk zichtbaar aanwezig zijn. Verder zijn plaats en grootte vrij te bepalen, rekening houdend met de creatieve vormgeving. Het label mag worden geplaatst naast het logo van de Vlaamse overheid[5] en het eventuele logo van de communicerende entiteit, maar ook op een andere plaats.  Omdat het Normendecreet duidelijk een afzonderlijk label voorschrijft, werd het label niet geïntegreerd in het logo van de Vlaamse overheid. Het label ‘beslist beleid’ heeft betrekking op de inhoud van de boodschap, terwijl het logo van de Vlaamse overheid de zender identificeert.   


6.  Auditief label in radiospots

In radiospots die als hoofdbedoeling hebben om beslist beleid bekend te maken of toe te lichten, wordt dat duidelijk gemaakt in de voice-over. Er wordt een zin toegevoegd als ‘beslist door de Vlaamse overheid’ of ‘…een beslissing van de Vlaamse overheid’. Die zin wordt tegelijk met de rest van de voice-over ingesproken.    


7.  Zichtbaarheid van beleidsverantwoordelijken

Het Normendecreet maakt een onderscheid tussen beleidscommunicatie, corporate communicatie en dienstverlenende en administratieve communicatie. Alleen voor beleidscommunicatie mag een beleidsverantwoordelijke als zender optreden, als dat informatief relevant is, als het discreet gebeurt, en ondergeschikt blijft aan de signatuur van de Vlaamse overheid. Corporate, dienstverlenende en administratieve communicatie zijn het terrein van de betrokken overheidsinstelling zelf.

Binnen de beleidscommunicatie is er een onderscheid tussen communicatie over beslist beleid, communicatie over beleid in ontwikkeling, en sensibiliserende communicatie. Communicatie over beslist beleid – die dus het label draagt – mag uitgestuurd worden door de bevoegde minister mét zijn naam, titulatuur, handtekening en beeltenis. Communicatie over beleid in ontwikkeling en sensibiliserende communicatie mogen door de minister worden uitgestuurd met zijn naam en titulatuur, maar zonder handtekening of beeltenis.[6]      


8.  Meer informatie en contact

U vindt het Normendecreet en extra toelichting op de extranetpagina’s van de afdeling Communicatie van de Diensten voor het Algemeen Regeringsbeleid:  koepel.vonet.be/communicatie. Met specifieke vragen over de toepassing van deze omzendbrief kunt u terecht bij de afdeling Communicatie: communicatie@vlaanderen.be, tel. 02 553 55 50. 





Kris Peeters
Minister-president van de Vlaamse Regering





[1] decreet van 26 maart 2004 inzake de openbaarheid van bestuur  


[2] decreet van 8 mei 2009 houdende de goedkeuring van de herziene normen voor Vlaamse overheidscommunicatie


[3] decreet van 19 juli 2002 houdende de controle op de communicatie van de Vlaamse overheid

[4] de Vlaamse Regering en haar ministers, en alle diensten, instellingen en rechtspersonen die afhangen van de Vlaamse Gemeenschap of het Vlaamse Gewest. Dat zijn de dertien ministeries, de agentschappen, de overblijvende wetenschappelijke instellingen en VOI’s, en de adviesraden. 

[5] Volgens norm II.1 van hetzelfde decreet moeten alle geledingen van de Vlaamse overheid het algemene corporate logo of de naamsvermelding van de Vlaamse overheid in hun communicatie opnemen. Een uitzondering wordt alleen toegestaan als een eigen logo of naamsvermelding duidelijk maakt dat het om een onderdeel van de Vlaamse overheid gaat. Elke entiteit van de Vlaamse overheid kan daarnaast een eigen huisstijl hanteren waarmee ze zich identificeert.


[6] Tijdens een sperperiode van drie maanden voor verkiezingen gelden doorgaans strengere regels, die overeengekomen worden in een protocolakkoord van de zeven parlementsvoorzitters van ons land.